Bu sorular geçmiş sınavlardan alınmadı; aynı konuları, sınavdaki biçimiyle çalışmanız için hazırlandı. Her sorunun altında, sorunun bulunduğu online testin bağlantısı var. Bütün testlere İlk Yardım Online Test Çöz sayfasından ulaşabilirsiniz.
İlk yardım sınavı nasıl yapılır?
Temel ilk yardım eğitiminin sonunda önce teorik, sonra uygulama sınavı yapılır. İkisinden de 100 üzerinden en az 85 almanız gerekir; teorik sınavı geçemeyen uygulama sınavına alınmaz (İlkyardım Yönetmeliği md. 22/3). Uygulama sınavında ne yapıldığını ilk yardım uygulama sınavı (mülakat) yazısında anlattık. Güncelleme eğitiminde sınav yoktur.
Genel ilk yardım bilgileri ve vücut sistemleri
1. Aşağıdakilerden hangisi ilk yardımın temel uygulamalarından biri değildir?
Cevap: Tedavi (hasta ya da yaralıya ilaç vermek). İlk yardım, olay yerindeki imkânlarla hayatı korumak, kötüleşmeyi önlemek ve iyileşmeye destek olmak için yapılır; ilaçla tedavi bu amaçlar arasında yoktur, teşhis de doktora bırakılır (s. 16-18). Soru: Online Test 1
2. Acil bir durumla karşılaşıldığında izlenecek basamakların doğru sırası hangisidir?
Cevap: Olay yerini güvenli hâle getirme, hasta/yaralıyı değerlendirme, 112’yi arama, ilk yardımı sağlama. Kitap acil durumla başa çıkmayı bu dört basamakla ve bu sırayla anlatır; ilk yardımcının can güvenliği her zaman önce gelir (s. 19-25). Soru: Online Test 8
3. Müdahale edilmezse, kalp durduktan ne kadar süre sonra geri dönüşümsüz beyin hasarı başlar?
Cevap: 4-6 dakika. Beyin oksijensizliğe hasar görmeden en çok 4-6 dakika dayanabilir; bu yüzden göğüs basısına beklemeden başlanır (s. 30, 125). Soru: Online Test 19
Temel yaşam desteği ve OED
4. Kalbi durmuş bir kişide ilk dakikalarda görülebilen iç çekme şeklindeki nefes hareketleri (gasping) için hangisi doğrudur?
Cevap: Solunum yok kabul edilir, temel yaşam desteğine başlanır. Kalp durmasından sonraki ilk 1-2 dakikada görülen seyrek, zorlu iç çekmeler normal nefesle karıştırılmaz (s. 64). Soru: Online Test 9
5. Yetişkinlerde kalp basısı uygulanacak nokta hangisidir?
Cevap: Göğüs kemiğinin alt yarısı. Göğüs kemiğinin alt ve üst ucu bulunur, kemik ikiye bölünür ve el topuğu alt yarıya, alttaki çıkıntıdan uzak durarak yerleştirilir (s. 64-65). Soru: Online Test 12
6. Temel yaşam desteği ile ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
Cevap: Bebekte kurtarıcı soluklarla başlamak ve 112’yi geciktirmek yanlıştır. Kitaba göre bebekte ve çocukta da göğüs basısıyla başlanır, yanıt yoksa 112 hemen aranır ya da aratılır; oran tek kişide 30:2, iki kişide 15:2’dir (s. 62, 70-73). Soru: Online Test 4
7. Yetişkinlerde hastane dışı yaşam zincirinde 112’nin aranması ve kaliteli göğüs basısından sonra gelen halka hangisidir?
Cevap: OED ile erken defibrilasyon. Otomatik şok cihazı (OED) gelince göğüs basısı kesilmeden pedler bağlanır ve cihazın komutlarına uyulur (s. 60, 66). Soru: Online Test 18
Hava yolu tıkanıklığı
8. Hava yolunun kısmi tıkanıklığında, yani hasta konuşabiliyor ve öksürebiliyorsa, ne yapılmalıdır?
Cevap: Yanında durulur, öksürmeye devam etmesi söylenir. Kuvvetli öksürük cismi atabilir; başka bir şey yapılmaz ama tıkanma tamlaşabileceği için kişi yalnız bırakılmaz (s. 79-80). Soru: Online Test 2
9. Bilinci açık, solunum yolunda tam tıkanma yaşayan bebeğe hangi ilk yardım uygulanır?
Cevap: 5 sırt vuruşu, ardından 5 göğüs basısı. Bebek ön kol üzerinde yüzüstü ve başı aşağıda tutularak sırtına vurulur, sonra sırt üstü çevrilip göğse bastırılır; 1 yaşından küçüklere karın basısı uygulanmaz (s. 77, 86-89). Soru: Online Test 4
Bilinç bozuklukları
10. Yaralanma şüphesi olmayan, bilinci kapalı ve normal nefes alan kişiye hemen ne yapılır?
Cevap: Derlenme pozisyonu (koma pozisyonu) verilir. Yan yatış, dilin hava yolunu tıkamasını ve kusmuğun soluk yoluna kaçmasını önler; nefes izlenmeye devam edilir (s. 25-26, 93). Soru: Online Test 15
11. Daha önce nöbet geçirdiği bilinen bir kişide hangi durumda 112 mutlaka aranmalıdır?
Cevap: Nöbet 5 dakikadan uzun sürerse. Tekrarlayan nöbet, nöbette yaralanma, nöbetten sonra bilincin açılmaması ve ilk nöbet de 112’yi aratır (s. 101). Soru: Online Test 15
12. Kan şekeri düşmesinde ilk yardım nasıl olmalıdır?
Cevap: Bilinci yerinde ve kusmuyorsa ağızdan şeker ya da şekerli içecek verilir. Bilinci kapalıysa ağızdan hiçbir şey verilmez, derlenme pozisyonu verilir ve 112 aranır (s. 103). Soru: Online Test 15
Kanamalar, şok ve göğüs ağrısı
13. Dış kanamayı durdurmak için ilk önce yapılacak uygulama hangisidir?
Cevap: Kanayan yerin üzerine temiz bir bezle doğrudan bası. Bası en az 5 dakika kesintisiz sürer; kanayan kolu ya da bacağı yukarı kaldırmak önerilmez (s. 111-112). Soru: Online Test 1
14. Turnike uygulaması ile ilgili hangisi yanlıştır?
Cevap: “Turnike her türlü kanamada uygulanmalıdır.” Turnike, doğrudan bası ve basınçlı bandajla durmayan, hayatı tehdit eden kol ya da bacak kanamasında kullanılır (uzuv kopmasında ve çok sayıda yaralı olduğunda da uygulanabilir); bası ve bandajla durabilecek kanamada uygulanmaz. En az 5-10 cm genişliğinde olur ve sağlık ekibi gelene kadar gevşetilmez (s. 113-115, 123). Soru: Online Test 10
15. Hangisi uygun şok pozisyonudur?
Cevap: Sırt üstü düz yatırılır, ayaklar yaklaşık 30-60 derece kaldırılıp altı desteklenir. Kalça ya da bacak yaralanması varsa ayaklar kaldırılmaz (s. 116, 127). Soru: Online Test 6
16. Kalp krizi geçirmekte olan bir kişiye uygulanacak ilk yardım hangisidir?
Cevap: Sakinleştirilir, yarı oturur pozisyon verilir. Kalp krizi şüphesinde kişi sırt üstü düz yatırılmaz ve dinlendirilir; 112 aranır (s. 127-128). Soru: Online Test 2
Yaralanmalar ve boğulmalar
17. Delici göğüs yaralanmalarında doğru ilk yardım hangisidir?
Cevap: Nefesle hava çeken yara temiz bir bezle örtülür; üç kenarı bantla gevşekçe tutturulur, bir kenarı açık bırakılır. Böylece göğüsteki hava çıkabilir ama içeri girmez; saplanmış cisim çıkarılmaz (s. 134). Soru: Online Test 12
18. Sudan çıkarılan, bilinci kapalı ama nefes alan kişiye ne yapılır?
Cevap: Derlenme pozisyonuna getirilir, üzeri örtülür ve yalnız bırakılmaz. Nefes normal değilse ya da hiç yoksa temel yaşam desteğine başlanır (s. 143). Soru: Online Test 6
Kırık, çıkık, burkulma ve acil taşıma
19. Kırık, çıkık ve burkulmalarda tespit için yapılan uygulamalardan hangisi yanlıştır?
Cevap: “Kırılan bölge düzeltilmeye çalışılmalı.” Şekil bozukluğu düzeltilmez; bölge bulunduğu gibi, üstündeki ve altındaki eklemlerle birlikte sabitlenir (s. 146-147). Soru: Online Test 1
20. Araç içindeki yaralıyı Rentek manevrasıyla çıkarmadan önce hangisinden emin olunmalıdır?
Cevap: Ayaklarının pedala sıkışmadığından ve emniyet kemerinin açıldığından. Kontak kapatılır, el freni çekilir; yaralı baş, boyun ve omurga hizası bozulmadan çekilir (s. 34-36). Soru: Online Test 10
21. Yürüyemeyen ya da bilinci kapalı olan kişiler için en uygun taşıma tekniği hangisidir?
Cevap: Omuzda taşıma (itfaiyeci yöntemi). Altın beşik ise ciddi yaralanması olmayan ve kendisi yardım edebilen kişi içindir (s. 38-39). Soru: Online Test 10
Böcek sokmaları ve hayvan ısırıkları
22. Arı sokmasında arının iğnesi nasıl çıkarılır?
Cevap: Kredi kartı gibi düz kenarlı bir cisimle kazınarak. Cımbızla sıkarak çekmek cilde daha çok zehir salınmasına yol açabilir (s. 165). Soru: Online Test 9
23. Yılan ısırıklarında yapılan ilk yardım uygulamalarından hangisi yanlıştır?
Cevap: “Yara baş veya boyunda ise yaraya turnike uygulanır.” Yılan ısırığında turnike, kesme, emme ve buz uygulanmaz; kol ya da bacaktaki ısırıkta dolaşımı engellemeyen bandaj yapılır (s. 161). Soru: Online Test 11
Zehirlenmeler
24. Tuz ruhu, klorak gibi bir kimyasal içmiş hastaya hangisi yapılmamalıdır?
Cevap: “Hemen kusturulmalı.” Ağızdan alınan zehirde kişi kusturulmaz ve yiyecek-içecek verilmez; 112 aranır, 114 (UZEM) aranarak bilgi alınır (s. 169). Soru: Online Test 5
Yanık, donma, sıcak çarpması ve yabancı cisim
25. Yanıkta ilk yapılması gereken müdahale hangisidir?
Cevap: Yanık bölgesel ise en az 20 dakika soğuk su altında tutulur. Yanık yüzeyi büyükse ısı kaybını önlemek için ıslak bezle soğutulur; yanığa buz, yoğurt, diş macunu sürülmez (s. 177). Soru: Online Test 16
26. Donmada yapılan ilk yardım uygulamalarından hangisi yanlıştır?
Cevap: “Donuk bölge ovularak ısıtılır.” Ovmak dokulara zarar verir; bölge soğukla temas kesildikten sonra, doğrudan ısı kullanmadan, en az 30 dakika ısıtılır (s. 182). Soru: Online Test 11
27. Kulağa yabancı cisim kaçması ile ilgili hangisi yanlıştır?
Cevap: “Kulağa enjektörle su sıkılarak cisim çıkarılmaya çalışılır.” Cisim ancak tamamen dışarıdan görünüyor ve alabileceğinizden eminseniz içeri itmeden alınır; çıkaramıyorsanız kişi sağlık kuruluşuna yönlendirilir. Kitapta kulağa su yalnız böcek kaçtığında, kulak üstte olacak şekilde ılık su dökmek için geçer; düğme pilin üzerine su dökülmez (s. 190). Soru: Online Test 14
Ehliyet sınavının ilk yardım soruları da burada mı?
Hayır. Ehliyet sınavı Millî Eğitim Bakanlığının ayrı bir sınavıdır; bu sayfadaki sorular Sağlık Bakanlığı ilk yardım eğitiminin sınav konularına göre hazırlandı. Konular büyük ölçüde örtüştüğü için tekrar amacıyla kullanabilirsiniz. Ehliyet adayının çalışması gereken ilk yardım konularını ehliyet sınavında ilk yardım konuları yazısında topladık.
Daha fazla soru çözmek için
- İlk Yardım Online Test Çöz: 20 test, 398 soru. Öğrenme modunda her sorunun cevabını hemen görürsünüz; sınav provasında 30 dakikanız var, geçme puanı 85.
- 40 soruluk karma deneme: 20 testten karışık 40 soru, 60 dakika. Gerçek sınava yakın bir prova için.
- İlk yardım eğitimi konuları: Yanlış yaptığınız konunun rehberini buradan bulun.
Soruları çözdükten sonra uygulama sınavına mankenle hazırlanmak için Alsancak’taki Temel İlk Yardım Eğitimi her beceriyi eğitmen gözetiminde tek tek uygulatır.
Kaynak: T.C. Sağlık Bakanlığı, İlk Yardım Eğitim Kitabı, s. 16-30, 34-39, 60-73, 77-89, 93-103, 111-116, 123-128, 134, 143, 146-147, 161-169, 177, 182-183, 190.
